Przejdź do treści

Kiedy gaśnie światło Jedi, „Star Wars. Wielka Republika. Gasnąca gwiazda” - recenzja

Kiedy gaśnie światło Jedi, „Star Wars. Wielka Republika. Gasnąca gwiazda” - recenzja

„Światło Jedi” Charlesa Soule’a skutecznie przekonało mnie do Wielkiej Republiki, a „Burza nadciąga” Cavana Scotta utwierdziła w przekonaniu, że był to bardzo dobry pomysł na rozwinięcie uniwersum „Gwiezdnych wojen”. Po dwóch udanych powieściach z niemałymi oczekiwaniami sięgnąłem więc po „Star Wars. Wielka Republika. Gasnąca gwiazda” Claudii Gray, wydaną na naszym rynku przez wydawnictwo Olesiejuk. Byłem ciekaw, czy autorce uda się utrzymać poziom poprzedników, szczególnie że wydarzenia z „Burzy nadciąga” pozostawiły bohaterów w wyjątkowo trudnym położeniu. Po lekturze mogę powiedzieć, że się udało. „Gasnąca gwiazda” jest równie interesującą książką, choć pod wieloma względami zupełnie inną. Scott postawił na rozmach i widowiskowe starcie z Nihilami, natomiast Gray zamyka swoich bohaterów w znacznie bardziej ograniczonej przestrzeni i sprawdza, jak długo zdołają zachować nadzieję, kiedy wszystko wokół zaczyna się rozpadać.

Muszę przyznać, że coraz bardziej podoba mi się sposób, w jaki rozwijana jest Wielka Republika. Kiedy Lucasfilm zapowiedział projekt osadzony na długo przed wydarzeniami znanymi z filmowej sagi, miałem pewne wątpliwości. Czy opowieść o Jedi u szczytu potęgi będzie wystarczająco interesująca? Czy uda się stworzyć bohaterów, którym będę kibicował równie mocno jak postaciom znanym od lat? I wreszcie, czy Nihilowie okażą się przeciwnikami zdolnymi zagrozić zakonowi, który teoretycznie znajduje się w jednym z najlepszych okresów swojej historii? Kolejne książki stopniowo rozwiewały te obawy. Co więcej, zacząłem dostrzegać, jak wiele możliwości daje twórcom uwolnienie się od historii Skywalkerów, Imperium i kolejnych prób odbudowy Republiki.

W „Gasnącej gwieździe” wydarzenia koncentrują się wokół Latarni Gwiezdny Blask, imponującej stacji kosmicznej znajdującej się na Zewnętrznych Rubieżach. Dla Republiki jest ona czymś więcej niż kolejnym obiektem wybudowanym w odległym zakątku galaktyki. Symbolizuje ambicje kanclerz Liny Soh, która pragnie zjednoczyć kolejne światy i zapewnić ich mieszkańcom bezpieczeństwo. Gwiezdny Blask stanowi również ważny punkt dla Jedi, którzy mogą stąd wyruszać z pomocą potrzebującym. Po dramatycznych wydarzeniach na Valo stacja przyjmuje rannych, uchodźców i wszystkich tych, którzy ucierpieli wskutek działań Nihilów. Wydawałoby się, że trudno znaleźć lepsze miejsce, żeby odzyskać siły i choć na chwilę zapomnieć o wojnie.

Oczywiście Marchion Ro ma na ten temat zupełnie inne zdanie. Przywódca Nihilów doskonale rozumie, jak wielkie znaczenie dla Republiki ma Gwiezdny Blask, dlatego przygotowuje kolejny atak. Tym razem jednak nie zamierza ograniczać się do zwyczajnego napadu czy bezpośredniego starcia z Jedi. Jego plan jest znacznie bardziej podstępny, a konsekwencje mogą okazać się katastrofalne. I właściwie tutaj zakończę opisywanie fabuły. W przypadku tej powieści naprawdę szkoda zdradzać zbyt wiele, ponieważ sporą część przyjemności z lektury stanowi obserwowanie, jak pozornie niezwiązane ze sobą wydarzenia stopniowo prowadzą do coraz większego kryzysu.

Już po pierwszych rozdziałach zauważyłem, że Claudia Gray zamierza poprowadzić historię inaczej niż Cavan Scott. „Burza nadciąga” była powieścią pełną bitew, pościgów i dramatycznych wydarzeń rozgrywających się na ogromną skalę. Tutaj początkowo wszystko wydaje się znacznie spokojniejsze. Bohaterowie próbują dojść do siebie po wcześniejszych doświadczeniach, mierzą się z własnymi problemami i zastanawiają nad przyszłością. Nie trwa to jednak długo. Z każdą kolejną stroną atmosfera staje się coraz bardziej nerwowa, a czytelnik zaczyna rozumieć, że nadchodzącego nieszczęścia nie da się łatwo powstrzymać.

Bardzo spodobał mi się ten sposób budowania napięcia. Gray nie musi co chwilę organizować wielkich pojedynków na miecze świetlne, żeby utrzymać moje zainteresowanie. Wystarczy świadomość, że sytuacja stopniowo wymyka się spod kontroli, a bohaterowie nie zawsze wiedzą, z czym właściwie mają do czynienia. Szczególnie dobrze wypadają fragmenty, w których Jedi próbują zrozumieć naturę nowego zagrożenia. Są przecież przyzwyczajeni do tego, że Moc pomaga im odnaleźć właściwą drogę. Tymczasem okazuje się, że istnieją rzeczy, wobec których ich zdolności mogą zawieść. Przyznam, że właśnie ten wątek zainteresował mnie najbardziej.

fot. https://starwars.fandom.com/

Od początku Wielkiej Republiki twórcy pokazują Jedi w nieco innym świetle niż filmy rozgrywające się u schyłku istnienia zakonu. To ludzie, którzy naprawdę wierzą w swoją misję. Podróżują po galaktyce, pomagają mieszkańcom odległych planet i starają się rozwiązywać konflikty bez niepotrzebnego przelewu krwi. Oczywiście popełniają błędy, ale nie są jeszcze tak mocno uwikłani w politykę i wojenne działania, jak ich następcy z czasów Wojen Klonów. Dzięki temu znacznie ciekawiej obserwuje się momenty, w których ich przekonania zostają wystawione na próbę. Gray bardzo dobrze wykorzystuje ten aspekt opowieści.

Szczególnie interesująco wypada Elzar Mann. To jedna z postaci, które od początku przyciągały moją uwagę, ponieważ trudno uznać go za wzorowego przedstawiciela zakonu. Elzar ma problemy z opanowaniem emocji, nie zawsze przestrzega zasad i coraz częściej musi mierzyć się z konsekwencjami własnych decyzji. Wydarzenia z poprzednich książek wyraźnie odcisnęły na nim piętno. Nadal próbuje odnaleźć równowagę, ale nie jest to łatwe, zwłaszcza kiedy gniew i poczucie winy zaczynają wpływać na sposób, w jaki postrzega otaczający go świat. Podoba mi się, że Gray nie szuka dla niego prostych rozwiązań. Elzar potrafi irytować, czasami trudno zrozumieć jego zachowanie, ale właśnie dlatego wydaje mi się wiarygodny.

Nie mniej ważną rolę odgrywa Stellan Gios, który stanowi dla Elzara interesujący kontrast. Stellan jest bardziej opanowany, mocniej przywiązany do zasad i świadomy odpowiedzialności wynikającej z pełnionej funkcji. Nie oznacza to jednak, że wszystkie decyzje przychodzą mu bez trudu. Wręcz przeciwnie. Coraz wyraźniej widać, jak wielka presja spoczywa na barkach Jedi, którzy muszą sprostać oczekiwaniom Republiki, a jednocześnie pozostać wierni własnym przekonaniom. Relacja Stellana i Elzara należy do tych elementów powieści, które najbardziej mnie zainteresowały. Obaj inaczej podchodzą do swoich obowiązków, lecz żaden nie ma monopolu na słuszność.

Cieszy mnie również powrót Bella Zettifara. Po wydarzeniach z „Burzy nadciąga” chłopak nadal próbuje pogodzić się ze stratą mistrza, Lodena Greatstorma. Nie jest to jednak bohater, który może pozwolić sobie na długie rozpamiętywanie przeszłości. Kolejne zagrożenia wymagają od niego działania, nawet jeśli sam nie czuje się jeszcze gotowy na nowe obowiązki. W jego przypadku szczególnie dobrze widać, że Wielka Republika opowiada również o dojrzewaniu młodych Jedi, którzy nagle muszą przejąć odpowiedzialność za innych. Bell nadal się uczy, popełnia błędy i czasami wątpi we własne możliwości. Dzięki temu łatwo mu kibicować.

Zresztą Gray ma wyraźną słabość do bohaterów, którzy nie do końca radzą sobie z własnymi emocjami. I bardzo dobrze, bo właśnie takie postacie najchętniej śledzę. Jedi bywają przedstawiani jako niemal doskonali wojownicy, którzy zawsze wiedzą, co należy zrobić. Tymczasem tutaj oglądamy ludzi zmęczonych, przestraszonych i obciążonych doświadczeniami, na które nie byli przygotowani. Ich zdolności nie rozwiązują wszystkich problemów, a miecz świetlny okazuje się bezużyteczny wobec niektórych zagrożeń. Niektóre sceny naprawdę potrafią wywołać niepokój, szczególnie gdy bohaterowie zaczynają tracić coś, na czym dotychczas opierali całe swoje życie.

W powieści pojawiają się również członkowie załogi „Statku”, których bardzo polubiłem już przy wcześniejszych spotkaniach. Affie Hollow, Leox Gyasi i Geode wprowadzają do historii nieco odmienne spojrzenie na galaktykę. Nie są Jedi, nie kierują się zasadami zakonu i często podchodzą do problemów znacznie bardziej praktycznie. Ich obecność stanowi przyjemną odmianę, zwłaszcza że Gray potrafi wykorzystać ich do rozładowania napięcia bez zamieniania poważnych wydarzeń w komedię. Przyznam też, że Geode nadal mnie bawi. Kto by pomyślał, że postać wyglądająca jak zwyczajny kamienny blok może mieć tyle charakteru?

Właśnie obecność zwyczajnych mieszkańców galaktyki jest jedną z rzeczy, które szczególnie doceniam w całym projekcie Wielkiej Republiki. Gdyby autorzy skupiali się wyłącznie na Jedi, szybko moglibyśmy zapomnieć, że ich działania mają wpływ na życie miliardów istot. Tymczasem „Gasnąca gwiazda” pokazuje katastrofę również z perspektywy osób pozbawionych nadzwyczajnych umiejętności. Nie każdy potrafi posługiwać się Mocą, pilotować myśliwiec czy walczyć z uzbrojonymi przeciwnikami. Większość mieszkańców Gwiezdnego Blasku chce po prostu przeżyć. Gray umiejętnie wykorzystuje tę różnicę, pokazując, że bohaterstwo nie zawsze wymaga niezwykłych zdolności. Czasami wystarczy zachować przytomność umysłu i pomóc komuś, kto znalazł się w jeszcze gorszym położeniu.

Ciekawie wypada także Marchion Ro, choć przyznam, że tym razem liczyłem na nieco większą obecność przywódcy Nihilów. To antagonista, którego naprawdę trudno polubić, ale równie trudno odmówić mu skuteczności. Od początku sprawia wrażenie człowieka realizującego plan, którego pozostali uczestnicy konfliktu jeszcze nie rozumieją. Jego podwładni często kierują się chciwością, żądzą przemocy albo zwyczajną chęcią zdobycia łupów. Marchion myśli w zupełnie innych kategoriach. Doskonale wie, że aby pokonać Republikę, nie musi zniszczyć całej jej floty. Wystarczy uderzyć w coś, co mieszkańcy galaktyki uznają za symbol bezpieczeństwa i nadziei. Szkoda jedynie, że autorka nie poświęciła mu więcej miejsca, ponieważ wciąż mam wrażenie, że kryje on przed nami wiele interesujących tajemnic.

W „Gasnącej gwieździe” najbardziej podoba mi się jednak atmosfera narastającej katastrofy. Nie bez powodu podczas lektury kilkakrotnie przypominały mi się filmy katastroficzne, w których bohaterowie zostają uwięzieni na pokładzie statku lub w uszkodzonym budynku. Poszczególne systemy przestają działać, sytuacja staje się coraz trudniejsza, a każda próba rozwiązania jednego problemu może prowadzić do powstania następnego. Gray dobrze radzi sobie z takim sposobem opowiadania. Potrafi sprawić, że nawet pozornie niewielkie wydarzenie budzi niepokój, ponieważ czytelnik zdaje sobie sprawę, jak poważne mogą być jego konsekwencje.

Przyznam, że początkowo spodziewałem się czegoś zupełnie innego. Po „Burzy nadciąga” byłem niemal przekonany, że kolejna powieść przyniesie jeszcze większą konfrontację z Nihilami. Wyobrażałem sobie bitwy kosmiczne, kolejne starcia na miecze świetlne i widowiskowe pojedynki. Tymczasem Claudia Gray wybrała bardziej kameralną opowieść, w której przeciwnikiem staje się również upływający czas. I wiecie co? Ten pomysł sprawdził się zaskakująco dobrze. Owszem, momentami brakowało mi rozmachu poprzedniej książki, ale szybko przekonałem się, że ograniczenie przestrzeni może przynieść równie interesujące rezultaty.

Nie znaczy to jednak, że powieść pozbawiona jest słabszych fragmentów. Największy problem miałem z liczbą bohaterów i ciągłym przeskakiwaniem między kolejnymi punktami widzenia. Rozumiem, dlaczego autorka zdecydowała się na takie rozwiązanie. Chciała pokazać wydarzenia z różnych perspektyw i oddać skalę zagrożenia. Niestety, nie wszystkie wątki zainteresowały mnie w równym stopniu. Zdarzało się, że z niecierpliwością czekałem na powrót do losów Elzara czy Bella, a tymczasem otrzymywałem kolejny fragment poświęcony postaci, która nie zdążyła jeszcze wzbudzić mojego zainteresowania. Niektóre rozdziały mogłyby być krótsze, a kilku bohaterom drugoplanowym przydałoby się więcej miejsca na rozwinięcie charakterów.

Mam również pewne zastrzeżenia do sposobu przedstawienia niektórych zagrożeń. Gray potrafi znakomicie budować napięcie, ale chwilami miałem wrażenie, że bohaterowie zbyt długo próbują zrozumieć coś, co czytelnik zdążył już sobie poukładać. Powtarzające się próby opanowania sytuacji bywają przez to odrobinę męczące. Z drugiej strony trudno oczekiwać, żeby ludzie znajdujący się w samym środku katastrofy zawsze podejmowali rozsądne decyzje. Szczególnie kiedy muszą działać pod presją i nie mają dostępu do wszystkich informacji. Ostatecznie te niedociągnięcia nie zepsuły mi przyjemności z lektury, choć sprawiły, że niektóre fragmenty czytałem z mniejszym zainteresowaniem.

Warto też wspomnieć o sposobie, w jaki Wielka Republika została pomyślana jako projekt obejmujący powieści, komiksy i książki młodzieżowe. Z jednej strony bardzo mi się to podoba. Jako miłośnik komiksów chętnie sięgam po kolejne historie osadzone w tej epoce, zwłaszcza że pozwalają lepiej poznać bohaterów i wydarzenia wspominane w głównych powieściach. Z drugiej strony zaczynam dostrzegać pewien problem. Nie wszystkie postacie i ich wzajemne relacje otrzymują wystarczająco dużo miejsca w jednej książce. Czytelnik, który ogranicza się wyłącznie do powieści dla dorosłych, może czasami odnieść wrażenie, że ominęło go coś istotnego. Nie jest to jeszcze powód, żeby rezygnować z lektury, ale dobrze mieć świadomość, że „Gasnąca gwiazda” stanowi część znacznie większej historii.

Mimo tych uwag uważam, że Claudia Gray poradziła sobie z zadaniem naprawdę dobrze. Szczególnie doceniam fakt, że nie próbowała kopiować stylu Cavana Scotta. „Burza nadciąga” była dla mnie przede wszystkim świetną powieścią przygodową, pełną dramatycznych wydarzeń i widowiskowej akcji. „Gasnąca gwiazda” znacznie mocniej koncentruje się na emocjach bohaterów oraz konsekwencjach wcześniejszych wydarzeń. Obie książki mają nieco inny charakter, ale znakomicie się uzupełniają. Co ważne, widać również, że decyzje podejmowane przez bohaterów w poprzednich tomach naprawdę mają znaczenie. Nic nie zostaje po prostu zapomniane tylko dlatego, że rozpoczęła się kolejna opowieść.

Coraz bardziej przekonuje mnie również sama koncepcja Nihilów jako przeciwników Republiki. Początkowo obawiałem się, że okażą się jedynie bandą kosmicznych piratów, których Jedi będą pokonywać przy każdej nadarzającej się okazji. Tymczasem kolejne książki pokazują, że stanowią znacznie poważniejsze zagrożenie. Ich działania są brutalne, często nieprzewidywalne, a Marchion Ro potrafi wykorzystać słabości przeciwników w sposób, którego ci zupełnie się nie spodziewają. Co ciekawe, im bardziej Republika próbuje udowodnić swoją potęgę, tym boleśniejsze stają się kolejne ciosy. Trudno oprzeć się wrażeniu, że Jedi dopiero zaczynają rozumieć, z jak niebezpiecznym wrogiem przyszło im się zmierzyć.

Po zakończeniu lektury zostałem z podobnym uczuciem jak po „Burzy nadciąga”. Z jednej strony jestem bardzo zadowolony z otrzymanej historii, z drugiej mam ogromną ochotę natychmiast sięgnąć po kolejną część. Gray pozostawia bohaterów w sytuacji, której konsekwencje z pewnością będą odczuwalne jeszcze długo. I właśnie ta ciągłość wydarzeń sprawia, że coraz mocniej angażuję się w cały projekt. Znam już tych ludzi, pamiętam ich wcześniejsze decyzje i naprawdę interesuje mnie, jak poradzą sobie z następnymi przeciwnościami.

„Star Wars. Wielka Republika. Gasnąca gwiazda” trzyma poziom „Burzy nadciąga”, choć osiąga to zupełnie innymi środkami. Nie wszystko mi się tutaj podobało, a niektóre wątki mogłyby zostać poprowadzone sprawniej, ale ostatecznie otrzymałem bardzo ciekawą powieść, która skutecznie rozbudziła mój apetyt na dalsze historie z tej epoki. Claudia Gray dobrze rozumie swoich bohaterów, potrafi budować napięcie i nie boi się stawiać Jedi w sytuacjach, z których trudno znaleźć dobre wyjście. A ja coraz bardziej cieszę się, że twórcy „Gwiezdnych wojen” zdecydowali się opowiedzieć historię rozgrywającą się na długo przed narodzinami Anakina Skywalkera. Wielka Republika ma jeszcze mnóstwo do zaoferowania i zamierzam śledzić jej dalsze losy.

Okładka komiksu

Star Wars. Wielka Republika. Gasnąca gwiazda.

To jest link afiliacyjny. Kupując za jego pomocą, wspieracie rozwój bloga, a cena dla Was pozostaje bez zmian.

Tu możesz zamówić książkę
Informacje o książce
Tytuł „Gasnąca gwiazda”
Seria Star Wars. Wielka Republika
Wydawca Olesiejuk
Autor Claudia Gray
Tłumacz Anna Hikiert-Bereza
Rok wydania 2022
Format 135x205mm
Okładka miękka
Liczba stron 480
Cena okładkowa 44,99 zł

Zamieszczone w recenzji obrazy pochodzą z omawianego komiksu i zostały wykorzystane wyłącznie w celach informacyjnych oraz promocyjnych, w ramach dozwolonego użytku recenzenckiego. Nie są w żaden sposób używane ani udostępniane w celach szkolenia systemów sztucznej inteligencji.

Czytaj dalej

Rosomak nie zazna spokoju, "Świt X. Wolverine" - recenzja

Recenzje komiksów

Rosomak nie zazna spokoju, "Świt X. Wolverine" - recenzja

Wolverine to jeden z tych bohaterów Marvela, do których zawsze chętnie wracam. Nieważne, czy Logan ratuje świat u boku X-Men, tropi kolejnego psychopatę, czy po prostu próbuje wypić w spokoju piwo. Dlatego po „Świt X. Wolverine”, który na naszym rynku ukazał się za sprawą wydawnictwa Egmont, sięgnąłem z niemałymi oczekiwaniami. Zwłaszcza że od czasu „Rodu X/Potęg X” Jonathana Hickmana z dużym zainteresowaniem śledzę wydarzenia związane z Krakoą. Byłem ciekaw, jak Rosomak odnajdzie się w rzeczywi

Szukaj na blogu